Blog poświęcony tłumaczeniu, językom, analizie i interpretacji tekstów...

22 września 2010

149. Alphaville – Lassie Come Home


Ozzy Osbourne i jego rock psychodeliczny może się schować… Oto psychodeliczny synthpop…
Autorami utworu byli wszyscy trzej członkowie Alphaville (Marian Gold, Bernhard Lloyd i Ricky Echolette). Trudny stwierdzić, kto jest odpowiedzialny za sam tekst. Wikipedia podaje, że dyżurnym tekściarzem Alphaville jest Marian Gold. Do nagrania albumu, z którego pochodzi Lassie, wróć! (mianowicie „Afternoons in Utopia”) zaproszono wielu muzyków spoza Alphaville. Gościnnie w Lassie, come home śpiewa Janey (lub Jayney) Klimek. W podlinkowanym wykonaniu śpiewa zapewne Marian Gold, lecz pierwotne wykonanie wydaje mi się o kilka nieb lepsze (kto zna, ten wie): zaśpiewane, lub raczej melorecytowane niżej, delikatniej, bez przesadnej egzaltacji.
Tekst jest prawie w ogóle niezrozumiały, opowiada w zarysie jakąś historię, ale trochę jak w wierszach… Antoniego Framboli (Gałczyński: Poezja drożeje) – nie wiadomo, kim jest Bania. Odwołanie do książki Erica Knighta Lassie, wróć! oraz filmu pod tym samym tytułem z 1943 niewiele mówi, ułatwia jedynie przetłumaczenie tytułu piosenki i refrenu.
Trudne jest wyrażenie „to blow sb cold”. Przykłady użycia tej konstrukcji w Internecie sugerują, że polskim odpowiednikiem jest ‘przewiać kogoś, przeziębić się/kogoś, stojąc na zimnym wietrze’.
Akronim S.M.I2.L.E., pisany właśnie tak, z cyfrą 2 w górnym indeksie, odnosi się do słów „Space Migration, Increased Intelligence, [and] Life Extension” (‘kosmiczne migracje, zwiększona inteligencja, [i] dłuższe życie’). Jak widać, akronim nie do przetłumaczenia. Stworzył go Timothy Leary (1920-1996), amerykański psycholog, pisarz i jedna z bardziej wpływowych postaci w popkulturze, zwłaszcza lat 60. i 70. Największą kontrowersję, a także problemy prawne (odbył karę więzienia) wywołały jego terapie z wykorzystaniem narkotyków. Sam zresztą do końca życia zażywał narkotyki. Poza tym on jako jeden z pierwszych w latach 80. założył swoją własną stronę internetową.
Wspomniany akronim zawiera skrótowo ujęte poglądy Leary’ego, wśród których znajdował się m.in. plan kolonizacji innych planet (sam uważał, że gdzieś w latach 90. wyemigruje z tej planety…). Opowiadał się także za koniecznością przedłużania ludzkiego życia i powiększaniem różnych ludzkich umiejętności, czym wpisywał się w ideę transhumanizmu.
Nie mam pojęcia, jak „Lassie…” wiąże się z poglądami Leary’ego, jednak jednego związku między nim a tekstem można dociec: taki tekst mógł zapewne powstać po zażyciu LSD…

Lassie Come Home
Lassie, wróć!


Lonely boy gazing on the afternoon
Samotny chłopak spogląda przed siebie.
People drifting cross the surface of the twilight day
Ludzie suną po powierzchni zapadającego w zmierzch dnia.
There’s a Little Yellow Man, standing by the railway station
Jakiś Mały Żółty Facet stoi przy dworcu.
Painting portraits on the brick walls of Billie Holloway
Maluje portrety Billie Holloway na ceglanych murach.


Lovely Lady S.M.I2.L.E.
Cudowny U.Ś.M.I.E.C.H damy.
Dance, my dear, I’m only operating on “Lassie Come Home”
Tańcz, kochana, ja tylko działam na „Lassie, wróć do domu”.
“This was authentic you” she spoke, “this was authentic you who blew
„To byłeś prawdziwy ty”, powiedziała, „to przez ciebie
me cold”
mnie przewiało”.
He had no chance to realize, it hit her straight between the eyes
Nie mógł wiedzieć, że dostała prosto między oczy.
So I’ve been told
Tak przynajmniej słyszałem.


In the park, she’s giving out some photographs
W parku rozdaje jakieś fotografie.
on which she’s giving out some photos of what she hands around
Na nich daje zdjęcia tego, co ma pod ręką.
“They videoed a ghost tonight”, she said before I turned it out
„Nagrali w nocy ducha”, powiedziała, zanim wyłączyłem.
“It rode an orange paper-bike, and left without a sound.”
„Jechał bezszelestnie na pomarańczowym rowerze z papieru”.


Keep on riding, Sir
Niech pan jedzie dalej.
Open up the door and shout it out: “Lassie Come Home,
Otworzy drzwi i krzyczy: „Lassie, wróć,
Come Home!!”
wróć!”


“This was authentic you?” she spoke, “this was authentic you who blew,
„To byłeś prawdziwy ty?”, spytała, „to przez ciebie mnie przewiało,
who blew me cold”
przewiało mnie”.
I had no chance to realize, it hit her straight between the eyes
Nie mogłem wiedzieć, że trafi ją prosto między oczy.
So I’ve been told
Tak przynajmniej słyszałem.


Lonely Girl dancing in the music-hall
Samotna dziewczyna tańczy na scenie.
Lightning struck her silver starship and turned it into stone
Piorun trafił jej srebrny statek kosmiczny i zamienił w kamień.
And now it’s falling all the time into that void beyond her grey eyes
I teraz spada ciągle w otchłań. Ona to widzi swymi szarymi oczami.
Somewhere a telephone is ringing, but nobody’s at home
A gdzieś dzwoni telefon, lecz nikogo nie ma w domu.


“Hello Junkie-Sweetheart, listen now this is your Captain calling:
„Cześć, kochany ćpunie, słuchaj, tu twój kapitan:
Your Captain is dead.”
Twój kapitan nie żyje”.
Keep on riding, Sir, open up the door and shout it out
Niech pan jedzie dalej, otworzy drzwi i krzyczy
Shout it out...
Krzyczy…


Lassie come home…
Lassie, wróć!...
Lassie come home...
Lassie, wróć!…

6 komentarzy:

  1. Nie mogę nigdzie znaleźć wykonania Janey Klimek. Pomoże mi ktoś?

    OdpowiedzUsuń
  2. Ups. Przecież śpiewa w wykonaniu oryginalnym. Jaka wtopa. Sorry...

    OdpowiedzUsuń
  3. Może się znajdzie na jakimś YouTubie, ale administratorzy mogą szybko usunąć - prawa autorskie.

    OdpowiedzUsuń
  4. Spoko, jest na płycie po prostu ;) Na Jutubie zresztą też.
    Co do "blew me cold" myślę, że pasowałoby po prostu "przeszył mnie dreszcz". Wpisuje się wg mnie w poetykę tego utworu.

    OdpowiedzUsuń
  5. Dzięki za propozycję co do 'blew me cold'. Pomyślę nad tym:)

    OdpowiedzUsuń
  6. Nie ma sprawy;) Od pewnego czasu prześladuje mnie ten utwór. Zawsze mi się podobał, ale nie mogłem zrozumieć tekstu. Dzięki za opis i tłumaczenie. stał się jeszcze bardziej niesamowity ;)
    BTW: Przy końcu utworu słychać "We're falling all the time".

    OdpowiedzUsuń