156. Difang i Igay Duana, Enigma (Michael Cretu) — Return to Innocence

Po „Sadeness” (nie „Sadness”) to chyba najbardziej znany szlagier Enigmy, a dokładniej Michaela Cretu, muzyka o niemieckim obywatelstwie, lecz pochodzenia rumuńskiego. Jednak mało kto zdaje sobie sprawę, czym jest przypominająca indiańskie zaśpiewy wokaliza przewijająca się przez cały utwór. Otóż jest to „radosna pieśń biesiadna”, ang. „Jubilant Drinking Song”, przy czym „drinking song” aż się chce przetłumaczyć jako „pieśń pijacka”, ale zostańmy przy wersji eufemistycznej, zwłaszcza że tak jest opisywana rzeczona pieśń (por. http://www.youtube.com/watch?v=EaVnHFHj6MM). Impreza, podczas której pieśń została wykonana po raz pierwszy, nie miała nic wspólnego z Indianami, lecz z Tajwańczykami, małżeństwem Difang Duana i Igay Duana wykonującym tradycyjną muzykę tajwańską, które przebywało w 1988 na wymianie kulturalnej w Paryżu.

Ich pieśń została w sumie kilkakrotnie splagiatowana. Pierwszy raz przez francuską instytucję Maison des Cultures du Monde (Instytut Kultur Światowych), która wydała ich pieśń na płycie, oczywiście bez zgody autorów i ich jakiegokolwiek udziału w zysku, nie mówiąc o wypisaniu ich nazwisk na okładce. Drugi raz przez wytwórnię EMI, której rząd francuski sprzedał nagranie z pieśnią. Trzeci raz przez wspomnianego Michaela Cretu, który uzyskał od EMI zgodę na wykorzystanie fragmentów pieśni jako sampli i w 1994 r. zrobił z nich swój utwór, w którym główny tekst śpiewa Andreas Harde (pseud. Angel X). Czwarty raz przez komitet igrzysk olimpijskich z 1996 r., który użył w celach promocyjnych utworu Cretu… Można się tylko domyślać zysków na każdym etapie. Należność małżeństwa Duana podczas występów w Paryżu została podana w Wikipedii (http://en.wikipedia.org/wiki/Kuo_Ying-nan): było to 15 dolarów dziennie.

Żeby było jeszcze zabawniej, rytm grany na perkusji w Return to Innocence pochodzi z piosenki Led Zeppeling pt. When the Levee Breaks (ten sam rytm został wykorzystany przez Cretu w utworze Gravity of Love). Dla porównania zamieszczam niżej link do obu utworów opublikowanych na YouTube.

Zamieszanie zwiększa teledysk w reżyserii Juliena Temple’a (m.in. teledysk do Smooth Operator Sade, (Everything I Do) I Do It For You Bryana Adamsa i in.). Śpiew, który wszystkim wydaje się indiański, jest w istocie tajwański, a teledysk nakręcono… w hiszpańskiej Andaluzji (dokładniej w mieście Maladze). Ale wszystko jakoś trzyma się kupy, jak na szlagier przystało.

Cała afera nie skończyłaby się kilkoma pozwami, gdyby nie to, że EMI zignorowało prośbę Tajwańczyków o uwzględnienie ich nazwisk i tajwańskiego pochodzenia pieśni oraz o zaprezentowanie oryginalnej pieśni podczas otwarcia igrzysk. Sprawa przeciwko EMI zakończyła się ugodą w 1999 r., sprawa przeciwko rządowi francuskiemu wygraną, a Cretu wyparł się jakiejkolwiek wiedzy o pochodzeniu utworu. 

Difang Duana i Igay Duana zmarli trzy lata później.

Return to Innocence	Powrót do niewinności
Love (Love, Love)	Miłość,
Devotion (Devotion, Devotion)	Oddanie,
Feeling (Feeling. Feeling)	Uczucie,
Emotion (Emotion, Emotion)	Emocje.
Don’t be afraid to be weak	Nie bój się swej słabości,
Don’t be too proud to be strong	Nie bądź zbyt dumny ze swej siły,
Just look into your heart my friend	Tylko zajrzyj w swoje serce,
That will be the return to yourself	To będzie powrót do twego wnętrza,
The return to innocence	To będzie powrót do niewinności.
The return to innocence
If you want, then start to laugh	Jeśli chcesz, to się śmiej,
If you must, then start to cry	Jeśli musisz, to płacz,
Be yourself don’t hide	Ale nie ukrywaj się,
Just believe in destiny	Tylko ufaj przeznaczeniu.
Don’t care what people say	Nie dbaj o to, co ludzie mówią,
Just follow your own way	Idź swoją własną drogą,
Don’t give up and use the chance	Nie poddawaj się i próbuj
To return to innocence	Wrócić do niewinności.
That’s not the beginning of the end	To nie początek końca,
That’s the return to yourself	To powrót do swego wnętrza,
The return to innocence	To powrót do niewinności.

Enigma – Return to Innocence

ENIGMA - Return To Innocence
Za�adowane przez: chadoo54. - Klipy wideo, wywiady, koncerty i wiele wi�cej.

Led Zeppelin – When the Levee Breaks

Oryginalna tajwańska pieśń na cześć picia w wykonaniu małżeństwa Duana

155. Wilki – Eli lama sabachtani

Apart from the song ‘Son of the blue sky’, ‘Eli lama sabachtani’ is another major hit by the group Wilki, one of Polish most popular rock bands founded in 1991 by Robert Gawliński, the current frontman of the band and its songwriter.

The song’s title is a well known gospel quotation, namely one of the Jesus’ last words on the cross: ‘My God, My God, why have you forsaken me?’ They may be found in two gospels: Matthew 27:46 and Mark 15:34. Being in Aramaic, they are differently transliterated in various versions of the Bible. The well-known Polish version used by Gawliński probably comes from late Renaissance version by Jakub Wujek (http://www.polona.pl/dlibra/doccontent2?id=9946&dirids=1).

Eli lama sabachtani	Eli lama sabachtani
Z Tobą odeszły anioły	With You the Angels have gone ‘way
Jest noc w ogromnym domu	It’s dark inside the great house
Umierałem i wołałem do nich	I was dying, I was crying to them
Nie ma nas, nie ma nas	We’re not here, we’re not here
Nie ma nas...	We’re not here…
Płynie miasto a ja w nim tonę	Town is flowing with me drowning in
Białe mury upadły i koniec	White the walls had all tumbled down, that’s that
Brud dookoła i sam na ulicy	Dirt all around us, alone in a street too
Kiedy krzyczę, kiedy krzyczę	When I’m screaming, when I’m screaming
Nie ma nas...	We’re not here…
I tak wszystko to co mamy jest w naszych sercach	Anyway, all we’ve got is in our hearts
Nie ma nas...	We’re not here…
Eli lama sabachtani, Eli, Eli...	Eli lama sabachtani, Eli, Eli…
Z Tobą odeszły anioły	With you the angels have gone ‘way
Z Tobą odeszły anioły	With you the angels have gone ‘way
Nie ma nas, zostałem sam, sam	We’re not here, I’m on my own, own
Zostałem sam, sam...	I’m on my own, own…

154. Daab – W moim ogrodzie

Daab is a Polish reggae band founded in 1983. ‘In Garden of Mine’ is probably the most famous song of the band. It was first published probably in 1993 on the album called ‘To co najlepsze z dziesięciu lat (1983-93)’ (‘The best of ten years [1983-93]’). Unfortunately, little can be found on the Internet about the band and the song, so I’m not quite sure about the album, and so about the author and the name of the singer. There are at least two version of the song with different singer on each of them.The singer in the version below is probably Andrzej Zeńczewski.

Compared to especially contemporary Polish songs, the lyrics of ‘In Garden of Mine’ are interesting. Though there are no rhymes and the garden symbol, as well as motifs may be considered as conventional, the tale being told seems to some extent poetical. This gentle poetic mood I was trying to convey in the translation. The lyrics are also quite long, unlike to today’s standards…

Lyrics come from http://matqueen.wrzuta.pl/film/0VnTaYHC00h/daab_-_w_moim_ogrodzie#none. The video, published on the same site, is original.

W moim ogrodzie	In Garden of Mine
W moim ogrodzie, gdzie czas leniwy	In garden of mine, where time the idle’s
Powolną strugą płynął wytrwale,	stream was relentlessly flowing forwards
W moim ogrodzie, gdzie jeszcze nigdy,	In garden of mine, where never ever
Tak dawno słów przyjaznych parę.	Several kind words have not been spoken
W moim ogrodzie, gdzie smutek gości,	In garden of mine, where sadness stays still
Gdzie gorzkie dni i gorzkie noce,	Where bitter days and bitter nights are
W moim ogrodzie, gdzie samotności	In garden of mine, where loneliness have
Nikt nie rozjaśniał, gdzie nigdy dosyć.	Never been brightened, where there’s not enough
W moim ogrodzie, gdzie długa zima,	In garden of mine, where long the winter,
Zmroziła wszelkie ciepłe uczucia,	Has frozen all of the warmest feelings
W moim ogrodzie, gdzie strumień źródła	In garden of mine, where river’s sources
Zastygł w bezruchu, a czas umyka.	Have frozen in still, and time’s fleeing by
Aż pewnej nocy puściły lody,	One night finally the ice was melted
Ogrodu serce mocniej zabiło,	Heart of the Garden did begin racing
Przyszłaś, nabrałaś źródlanej wody	Once you came and drew some water
I napoiłaś, a wszystko ożyło.	And you watered all till all was revived
Byłaś tak śliczna, niczym poranek,	You were so pretty as is the morning
Niczym wiosenny kwiat jabłoni	Like apple blossom being in bloom
I nie zapomnę nigdy tej chwili,	And I will never forget that moment
Gdy dłoń dotknęła twojej dłoni.	When hands finally found their room
I nie zapomnę tych chwil radosnych,	And I won’t forget the happy moments
Kiedy nie mogąc wydobyć słowa,	When being speechless at sight of you then
Z zapartym tchem patrzyłem Ci w oczy,	I lost my breath when I looked in your eyes
Tak trwała nasza bez słów rozmowa.	So lasted our talk without words
Ja twoje włosy dotykałem ukradkiem,	Unseen, I touched your hair
Gdy zamyślona z pochyloną głową,	When lost in thought you bent your head
Byłaś mi jak prześliczna nimfa,	You were like a pretty nymph
Co się przegląda nad tafli wodą.	Looking herself in the surface of water
I choć tak blisko byłaś przy mnie,	And though you were so close by me
Choć twoje oczy śmiały się do mnie,	Though your eyes were laughing to me
Doprawdy niczego nie jestem pewien,	I am truly not sure of anything
Co czułaś wtedy, czy wart jestem wspomnień.	What did you feel? Am I worth recalling?

153. Grzegorz Ciechowski (Obywatel G. C.) – Nie pytaj o Polskę

The Citizen G. C.  is a pseudonym of Grzegorz Ciechowski, the late frontman of the Republika band.

There are works which may seem complete, whole, or simply perfect, even if the form is simplistic. In my opinion that is the case of the song ‘Don’t ask about Poland’.

Some Internet user regretted once that if one of the firsts songs by the Polish band Wilki would have been produced not in Poland, but abroad, it would have turned out to be a worldwide and massive hit. I’m sure the same applies to ‘Don’t ask about Poland’.

In 1989 the English version of the album containing the song was published. On the following site http://www.republika.art.pl/citizengc.html you can find another translation by John Porter.

Nie pytaj o Polskę	Don’t ask about Poland
To nie karnawał	It’s not carnival
ale tańczyć chcę	but still I’d like to dance
i będę tańczył z nią po dzień	and I will dance with her all night
to nie zabawa	It’s not a game
ale bawię się	but I am playing still
bezsenne noce senne dnie	the sleepless nights and sleepy days
to nie kochanka	she’s not a lover
ale sypiam z nią	but I sleep with her
choć śmieją ze mnie się i drwią	though others laugh at me and mock
taka zmęczona	so tired is she
i pijana wciąż	and still drunk she is
dlatego nie	that’s why don’t ask
Nie pytaj więcej mnie	don’t ask me anymore
nie pytaj mnie	don’t ask me, no
dlaczego jestem z nią	why I’m still with her
nie pytaj mnie	don’t ask me, no
dlaczego z inną nie	why it’s her, not other
nie pytaj mnie	don’t ask me, no
dlaczego myślę że...	why I believe still that
że nie ma dla mnie innych miejsc	that there’s no other place for me
nie pytaj mnie	don’t ask me, no
co ciągle widzę w niej	what I still see in her
nie pytaj mnie dlaczego w innej nie	don’t ask me, no, as if there w's no other
nie pytaj mnie	don’t ask me, no
dlaczego ciągle chcę	why I’m still willing to
zasypiać w niej i budzić się	to sleep in her and wake up there
te brudne dworce	those dirty stations
gdzie spotykam ją	where we meet each night
te tłumy które cicho klną	those crowds that curse and have a sigh
ten pijak który mruczy coś przez sen	this drunkard who is mumbling in his sleep
że póki my żyjemy* ona żyje też	that so long as we live, she lives as well
Nie pytaj mnie [x2]
Co widzę w niej

*) ‘Póki my żyjemy’ may be considered a reference to the Polish national anthem.

152. Konstanty Ildefons Gałczyński, kabaret Potem– The Poetry Goes Up

Apart from “Enchanted Droshky” (“Zaczarowana dorożka”), “The Green Goose Theatre” (“Teatrzyk Zielona Gęś”) is probably the most famous work by Gałczyński, being a cycle of little dramas or skits. Published first in 1946, the green geese, as each skit was called by the author, were full of absurd humour. They were also satires on different human faults and contemporary life.

Gałczyński were also sensitive to slogans, which were frequently slipped into the geese or even comprised the entire structure of a skit. That was the case of “the dreary panorama on the subject of ‘The Poetry Goes Up’” where the imperative to read books was ridiculed. Although the idea is very simple, it brilliantly fits to the realities of post-war and Polish People’s Republic period where the shortage of necessities and endless queues in shops were very common. The struggle to gain something to eat was changed by Gałczyński into the struggle to gain something to read.

Verbal humour is also in abundance in Gałczyński’s geese, therefore some explanations are necessary.

The kabaret Potem interpretations of the skits (the cabaret had staged many more of the geese) does not exactly tally with the original, but the performance is undoubtedly brilliant.

The text comes from http://galczynski.kulturalna.com/a-6826.html. The words in square brackets are the changes made by kabaret Potem.

Teatrzyk Zielona Gęś	The Green Goose Theatre
ma zaszczyt przedstawić	proudly presents
ponurą panoramę dźwiękową/[racławicką]	the dreary (sound) panorama [of the Battle of Racławice]
na temat	on the subject of
„Poezja drożeje”	‘The Poetry Goes Up’
W roli głównej:	Starring:
Pies Fafik (bilety ulgowe i passe-partout nieważne)	The main part: Fafik the Dog (invalid concessionary tickets and pass for all shows)
Pozostałe osoby: Stroskany Piekielny Piotruś	the Worried Dreadful Peter
Stroskany Ojciec	the Worried Father
Stroskana Matka	the Worried Mother
& Chór stroskanych starców	and the Choir of Worried old men.
Meteorologia: trzaskający upał.	The weather: crackling heat.
Scena: Nieopalone mieszkanie. Zegar bez wskazówek. Nędza (i głód w sensie intelektualnym).	The scene: cold flat. A clock without hands. Poverty (and hunger in the intellectual meaning).
Czas: Obojętny. Nie śpieszy się.	The time: irrelevant. Not in a hurry.
Akcja:	Action:
Fafik:	Fafik:
Książka to najlepszy przyjaciel. A ja znowu nie mam co czytać. Z moimi okularami na końcu nosa wyglądam jak słynna ciotka Eupalinosa. Ale zdaje się, że nadchodzi matka. Czy jednak przyniesie coś do czytania? Życie bez książki jest jak stół bez nóg.	The book is the best friend*. But again I have nothing to read. With my glasses on the tip of my nose I look like the famous Eupalinos’ aunt. But it seems the mother is approaching. Will she bring anything to read? Life without a book is like a table without legs**.	*) Note: it is the dog who changes the well-known proverb ‘a dog is man’s best friend’. **) A reference to the well-known Polish tongue twister: stół z powyłamywanymi nogami /stuw s pɔvɨwamɨvanɨmi nɔɡami/ ‘a table with broken legs’.  Children frequently change it into a much simpler form of the same meaning stół bez nóg /stuw bɛz nuk/.
Piekielny Piotruś:	The Dreadful Peter:
Fafik ma rację. Matka nadchodzi. Ale czy przyniesie coś do czytania? W kwiecie wieku umrę z głodu intelektualnego. Dlaczego?	Fafik is right. The mother is coming. But will she bring anything to read? I am going to die of intellectual cravings in the prime of my life. Why?
Stroskany Ojciec:	The Worried Father:
Jak nie mam mojej poezji do łóżka, to po prostu idiocieję. (Idiocieje na stronie). Ale zdaje się, że istotnie nadchodzi matka. Kto wie, może przyniesie wreszcie coś do czytania.	Without my poetry reading in bed I simply go goofy. (Goes goofy on the side). But indeed the mother is approaching. Maybe she will finally bring something to read.
Stroskana Matka:	The Worried Mother:
(wpada zdyszana) Poezje znowu zdrożały na czarnym rynku. Ale nie martwcie się. Spekulantów poezjami zamkną. Tymczasem dzisiejszą noc jakoś przetrzymamy. W spółdzielni „Lutnia i spółka” dostałam jedną/[ostatnią] stroniczkę z tomiku pt. „Ptaszki spod paszki” Antoniego Franbolli. (czyta triumfalnie)	(rushes breathless) The poems again went up on the black market. But don’t worry. The poem profiteers will be locked up. Anyway, we will endure somehow tonight. In the Lute & co. cooperative, I got this one/[last] page from the volume entitled ‘The Birdies from Armpities’ by Anthony Franbolly. (reads exultantly)
„Ptaszki spod paszki”	‘The Birdies from Armpities’.
Do Bani	For Crap
„Od godziny w Luwrze	‘For an hour now in the Louvre
ja mówię do Bani: – Mówże!	I am talking: Crap, speak you!
a Bania: – Co? A Bania: – Ba...”	And Crap: What? And Crap: Well…’
Pauza	Pause
Stroskany Ojciec:	The Worried Father:
Dlaczego przerywasz, do cholery?	Why have you stopped for God’s sake?
Stroskana Matka:	The Worried Mother:
Bo tu jest wielokropek.	Because of the suspension points.
Stroskany Ojciec:	The Worried Father:
Dalej!	Go on!
Stroskana Matka:	The Worried Mother:
„...A Bania: – Ba...	‘And Crap: Well…
Paryż. Bania. I ja.	Paris. Crap. And I.
I ja mówię: – Niedobraś	And I am saying: Unfriendly are you
jak selery i ja, i pory	like an aurora and I, and carnivora***,	***) In the original, literally there is ‘like celery, and I, and leeks’.
i ja mógłbym cię oblać,	and I may douse you,
bo ja jestem podobny do amfory”.	for I resemble an amphora.’
Pauza. To, niestety, wszystko, co dostałam na całą rodzinę.	Pause. Unfortunately, that’s all what I got for the whole family.
Fafik:	Fafik:
Wobec tego jeszcze raz.	In that case once again.
Stroskana Matka:	The Worried Mother
(czyta jeszcze raz) „Od godziny w Luwrze mówię do Bani...”	(Reads once again) ‘For an hour now in the Louvre, I am talking: Crap…’
Stroskany Ojciec:	The Worried Father
Jaka bania? Nic nie rozumiem. Ja zidiocieję! (idiocieje)	What a Crap? I don’t understand a thing. I will go goofy! (Goes goofy)
Stroskana Matka:	The Worried Mother
(przestaje czytać i pod wpływem nieczytania upada kulturalnie i również idiocieje)	(Stops reading and because she does not read, she decline culturally and goes goofy as well)
Piekielny Piotruś i Fafik:	The Dreadful Peter and Fafik:
(jak wyżej)	(as above)
Stroskany Ojciec:	The Worried Father
(wybucha w związku z ogólnym upadkiem kulturalnym) Zaznaczam, że zidiociałem kompletnie. (idiocieje kompletnie na oczach PT. Publiczności i ponuro wali się na kanapę)	(Bursts out due to common cultural decline). I must emphasize that I have totally gone goofy. (Goes goofy in front of the Audience’s eyes and grimly collapses on the sofa)
KURTYNA	The CURTAIN
Chór Starców:	The Choir of Worried old men
(za kurtyną)	(behind the curtain)
My śpiewamy, a nas nie widać	Here we’re singing, but you cannot see,
I stąd płynie wiele goryczy.	This cup of bitterness is ours,
Bo z tego, jak widać, widać,	And so, what can be seen is seen,
Że nikt się z nami nie liczy.	That everybody ignore us